| | | |
Αρχική Σελίδα


περισσότερα βίντεο >>
Αρχική Σελίδα / Γενικά για την Κύπρο / Ιστορικά στοιχεία / Ιστορικοί Χρόνοι / Ελληνιστική εποχή
Ελληνιστική εποχή

Ελληνιστική εποχή
(325 - 330π.Χ)

Μετά το θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου -323π.Χ ξέσπασαν μια σειρά από πολέμους μεταξύ φιλόδοξων διαδόχων της επικράτειας του. Ο Πτολεμαίος, ο Λαγού, σατράπης της Αιγύπτου και ο Αντίγονος, σατράπης της Μεγάλης Φρυγίας, διεκδίκησαν την κυριαρχία στο νησί. Τελικά, επικράτησε ο Πτολεμαίος, εξού και η περίοδος της Πτολεμαιοκρατίας, κατά τη διάρκεια της οποίας ο μακραίωνος θεσμός της βασιλείας, αντικαθίσταται από την απολυταρχία. Η ελληνική επίδραση διαφαίνεται έντονα στον τομέα του πολιτισμού.

Οι διεκδικητές του νησιού δίχασαν τους βασιλείς του, άλλοι τάχθηκαν με το μέρος του Πτολεμαίου και άλλοι με το μέρος του Αντίγονου. Ο Πτολεμαίος, ανέθεσε στον αδελφό του, Μενέλαο, να καταλάβει όσα βασίλεια αντιτάχθηκαν στην εξουσία του, όπως την Κερύνεια, το Μάριο, Κίτιο. Ο Πτολεμαίος, κατέστρεψε το Κίτιο, σκότωσε το βασιλιά του Πουμιάθωνα, τερματίζοντας με αυτό τον τρόπο την εξουσία των Φοινίκων. Ο ίδιος μάλιστα προκάλεσε ολοκληρωτική καταστροφή στο Μάριο, γι' αυτό και οι κάτοικοι της περιοχής μετακινήθηκαν στην Πάφο.

Τελικά, ο Πτολεμαίος αφού κατάφερε να υποτάξει ολόκληρο το νησί, προσέφερε στο βασιλιά της Σαλαμίνας, Νικοκρέοντα, τις πόλεις και τα έσοδα των "τιμωρημένων πόλεων", όσων δηλαδή δεν τον υπερασπίστηκαν. Όταν όμως εγκαταστάθηκε ο Μενέλαος, στο νησί φέροντας τον τίτλο του "στρατηγού", που αρχικά ανήκε στο Νικοκρέοντα, ο τελευταίος φαίνεται πως δυσαρεστήθηκε.

Στη συνέχεια, ο Πτολεμαίος φοβούμενος πως ο Νικοκρέοντας περιήλθε σε διαπραγματεύσεις με τον Αντίγονο, με στόχο την ανακατάληψη της ανεξαρτησίας του, διέταξε την θανάτωση του. Για το σκοπό αυτό, άνδρες του Πτολεμαίου εισέβαλαν στο παλάτι του και τον ανάγκασαν να αυτοκτονήσει. Ο θάνατος του συνδέεται με το τραγικό τέλος του οίκου των Τευκρίδων ή αλλιώς του οίκου του Ευαγόρα. Σαφέστερα, αμέσως μετά το θάνατό του, η σύζυγος του Αξιοθέα σκότωσε τις θυγατέρες της και στη συνέχεια αυτοκτόνησε. Το ίδιο τέλος με τον Νικοκρέοντα επέλεξαν και τ’ αδέλφια του.

Στο σημείο αυτό πρέπει να σημειωθεί πως ο Διόδωρος ο Σικελιώτης συνδέει την προαναφερόμενη ιστορία με τον Νικοκλή αντί με τον Νικοκρέοντα της Σαλαμίνας. Αυτό που χρήζει ιδιαίτερης προσοχής είναι πως το συγκεκριμένο τραγικό γεγονός, συνδέεται με το τέλος του μακραίωνου θεσμού της βασιλείας και την άμεση κυριαρχία του Πτολεμαίου -311-310π.Χ.

Η κατάκτηση του νησιού από τον Πτολεμαίο, δεν αποτέλεσε εμπόδιο στις βλέψεις του αντιπάλου του, Αντιγόνου. Ειδικότερα, στο νησί έφτασε ο γιος του Αντίγονου, Δημήτριος, ο οποίος καταναυμάχησε το στόλο του αντιπάλου έξω από το λιμάνι. Μετά την επιτυχή έκβαση της ναυμαχίας, ο Αντίγονος και ο Δημήτριος κατάφεραν να κυριαρχήσουν το νησί για δώδεκα χρόνια, μέχρι και το 294π.Χ, που οι Πτολεμαίοι ανακτούν την κυριαρχία.

Το 294π.Χ αποτελεί την απαρχή της "Πτολεμαιοκρατίας", με άλλα λόγια το νησί στο εξής θεωρείτο επαρχία του κράτους των Πτολεμαίων. Ακολούθησε μια περίοδος αναταραχών μεταξύ των οικού των Πτολεμαίων, η οποία τερματίστηκε με την κατάληψη του νησιού από τους Ρωμαίους το 58π.Χ.

Πρέπει να σημειωθεί ότι οι Πτολεμαίοι επέφεραν μια σειρά από αλλαγές σε πολιτικό, κοινωνικό και πολιτισμικό επίπεδο. Στο νησί, όπως έχει αναφερθεί, καταργήθηκε ο θεσμός της βασιλείας για ν’ αντικατασταθεί από την απολυταρχία. Παρολαυτά, οι πόλεις φαίνεται πως διατήρησαν ένα είδος αυτοδιοίκησης, έστω και περιορισμένης, γεγονός που μαρτυριέται από την ύπαρξη τόσο βουλής όσο και δήμου.

Ταυτόχρονα, εισήχθηκαν νέοι θεσμοί αφενός του "γυμνασιάρχου" και αφετέρου του "Κοινού των Κυπρίων". Σαφέστερα, ο "γυμνασιάρχης" συνήθως εύπορος πολίτης, αναλάμβανε την σωματική και πνευματική αγωγή των νέων στα "γυμνάσια"- χώροι εκγύμνασης, τα οποία διέθεταν, για παράδειγμα, στοές και λουτρά. Το "Κοινό των Κυπρίων" αποτέλεσε ισχυρό δεσμό μεταξύ μιας ομάδας, πιθανότατα, του συνόλου του κυπριακού στρατού. Η σύνδεση του «Κοινού» με το στρατό συνάγεται από τη συχνή χρήση της φράσης "Κοινό των Κυπρίων" στις βάσεις αγαλμάτων.

Επίσης, στα χρόνια των Πτολεμαίων κυριάρχησαν οι ελληνιστικοί ρυθμοί στην κυπριακή τέχνη, γεγονός που φανερώνει ότι μερικοί κύπριοι γλύπτες μαθήτευσαν σε ελληνικά εργαστήρια γλυπτικής.

Την ίδια εποχή, έδρασε κυρίως στην Αθήνα, ο κύπριος φιλόσοφος Ζήνων, γνωστός και με την επωνυμία "Κιτιεύς". Γενικά, στο νησί όπως αναφέρουν πρωτογενείς πηγές, άκμασαν τα "ελληνικά γράμματα". Παράλληλα, τη συγκεκριμένη εποχή το ελληνικό αλφάβητο αντικατέστησε την κυπροσυλλαβική γραφή.
Πηγές:
Ιστορία της Κύπρου, Από τη Νεολιθική μέχρι και τη Ρωμαϊκή Εποχή, Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων, Λευκωσία 2001
Ιστορία της Κύπρου για το Γυμνάσιο, Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων, Λευκωσία 1994


Τυπώστε Αρχή Σελίδας Ταχυδρομήστε
Designed & Developed by NETinfo Services Ltd.
No images, text or other material whatsoever from this website may be copied, published, re-produced or otherwise used
without the written permission of NETinfo Services Ltd.