| | | |
Αρχική Σελίδα


περισσότερα βίντεο >>
Αρχική Σελίδα / Γενικά για την Κύπρο / Ιστορικά στοιχεία / Ιστορικοί Χρόνοι / Ρωμαική εποχή
Ρωμαική εποχή

Ρωμαϊκή εποχή
(58 π.Χ - μέσα 4ου αιώνα μ.Χ)

Οι Ρωμαίοι επεδίωξαν την κατάκτηση του νησιού για πολιτικούς, οικονομικούς και στρατιωτικούς λόγους. Την εποχή αυτή, στο νησί αναπτύχθηκε σε σημαντική πολιτιστική ζωή, όπως διαφαίνεται μέσα από τα γυμνάσια, τα θέατρα και τα στάδια διαφόρων πόλεων. Ταυτόχρονα ενισχύθηκε ο θεσμός του «Κοινού των Κυπρίων», ο οποίος ανάγεται στην ελληνιστική εποχή. Η ρωμαϊκή εποχή σηματοδοτείται από την επίσκεψη των αποστόλων Παύλου και Βαρνάβα και του Ευαγγελιστή Μάρκου, οι οποίοι κατάφεραν να εκχριστιανίσουν το νησί, αλλά και την επίσκεψη της Αγίας Ελένης.

Η άρνηση του βασιλιά Πτολεμαίου να πληρώσει πενήντα τάλαντα, για να ελευθερώσει τον Πόπλιο Κλαύδιο, ο οποίος είχε συλληφθεί από πειρατές, αποτέλεσε την αφορμή για κατάληψη της Κύπρου. Όταν ο Κλαύδιος απελευθερώθηκε, κατάφερε να ανέλθει στο αξίωμα του δημάρχου της Ρώμης. Τότε, έπεισε τη Σύγκλητο να ψηφίσει νόμο που να ορίζει, πρώτον, η Κύπρος να συμπεριληφθεί στη ρωμαϊκή επαρχία και τέλος να δημευτεί ο βασιλικός θησαυρός.

Μετά το ψήφισμα, ο Κάτωνας κατέφθασε στο νησί με σκοπό να πείσει τον Πτολεμαίο να εγκαταλείψει την κυριαρχία του απ’ αυτό, και να αρκεστεί στο αξίωμα του αρχιερέα της Αφροδίτης στην Πάφο, αξίωμα μέσω του οποίου θα κέρδιζε "χρήματα και τιμές". Ο Πτολεμαίος μετά την επίσκεψη του Κάτωνα αυτοκτόνησε. Τότε, ο Κάτωνας προέβη σε δήμευση της περιουσίας του Πτολεμαίου, την οποία εκποίησε αποκομίζοντας το σημαντικό ποσό των επτά χιλιάδες ταλάντων. Το ρωμαϊκό κράτος, εισέπραξε το κέρδος της εκποίησης, διαφεύγοντας μ’ αυτό τον τρόπο από το οικονομικό αδιέξοδο. Πρέπει να σημειωθεί πως οι Ρωμαίοι συχνά επιβάρυναν οικονομικά τους κατοίκους του νησιού, ορίζοντας βαριά φορολογία αλλά και υποχρεώνοντας τους να συντηρούν τις ρωμαϊκές δυνάμεις κατά τη στρατοπέδευση τους. Επιπλέον, οι Ρωμαίοι εκμεταλλεύτηκαν την άφθονη ξυλεία του νησιού, σε σημείο που προκάλεσαν τη δασική αποψίλωση του.

Γενικά, η περίοδος της ρωμαϊκής κυριαρχίας χαρακτηρίζεται από καταχρήσεις, αυθαιρεσίες και αδικίες των ρωμαίων αξιωματούχων. Γ’ αυτό οι Κύπριοι συχνά κατέληγαν έρμαια των ρωμαίων τοκογλύφων. Είναι χαρακτηριστικό πως ένας ρωμαίος τοκογλύφος για να εισπράξει τα χρήματα από τους οφειλέτες του προέβη στη φυλάκιση τους. Συγκεκριμένα, οι γερουσιαστές της Σαλαμίνας φυλακίστηκαν στο κτίριο της γερουσίας, πέντε μάλιστα από αυτούς πέθαναν προτού καταφέρουν να εξοφλήσουν τα χρέη τους.

Η κατάσταση στο νησί βελτιώθηκε όταν στην εξουσία ανήλθε ο Κικέρωνας, ο οποίος προχώρησε σε μία σειρά από μέτρα με σκοπό κυρίως τον περιορισμό των αυθαιρεσιών των Ρωμαίων σε βάρος των Κυπρίων. Μερικά από τα μέτρα του Κικέρωνα ήταν μείωση τόσο της φορολογίας όσο και των επιτοκίων.

Ένας σημαντικός σταθμός στην ιστορία της ρωμαϊκής εποχής θεωρείται η άφιξη των Αποστόλων Βαρνάβα και Παύλου και του Ευαγγελιστή Μάρκου, περί τα μέσα του πρώτου αιώνα μ.Χ. Χάρη σ' αυτούς οργανώθηκε η Κυπριακή Εκκλησία και επανδρώθηκε με άξια εκκλησιαστική ηγεσία. Η τελευταία έθεσε ως στόχο της, τη διάδοση του χριστιανισμού, αλλά και την ενδυνάμωση της εκκλησίας.

Αξιοσημείωτο γεγονός θεωρείται ο εκχριστιανισμός του ανθύπατου Παύλου, ο οποίος πείσθηκε μετά από θαύμα. Μ’ άλλα λόγια το νησί αποτελεί την πρώτη χώρα με επικεφαλής χριστιανό διοικητή.

Την ίδια εποχή, η Αγία Ελένη, επισκέφθηκε το νησί, το οποίο βρισκόταν εξαθλιωμένο και ερημωμένο εξαιτίας της ανομβρίας. Σύμφωνα με την παράδοση, το πέρασμα της Αγίας Ελένης λειτούργησε λυτρωτικά για το νησί, εφόσον μετά από μακρόχρονη ανομβρία σημειώθηκαν δυνατές βροχές.

Στο διοικητικό τομέα, η Κύπρος μετά την προσάρτηση της στην ρωμαϊκή αυτοκρατορία, τάχθηκε υπό του ανθύπατου της Κιλικίας. Το νησί διαχωρίστηκε σε τέσσερις επαρχίες, της «Παφίας, της Σαλαμινίας, της Αμαθουσίας και της Λαπηθίας». Οι πόλεις, δεκαπέντε στο σύνολο, αυτοδιοικούνταν με την ενεργή συμβολή της βουλής και του δήμου. Τα προαναφερόμενα σώματα ήταν αιρετά και είχαν το δικαίωμα να αποφασίζουν για την πραγματοποίηση έργων ανάπτυξης και δημόσιας ωφέλειας, αλλά και για θέματα θρησκείας, εκπαίδευσης και υγείας. Η συμβολή τους ήταν καθοριστική τόσο για την ανάπτυξη του εμπορίου, της οικονομίας, αλλά και για την πολιτιστική εξέλιξη των πόλεων τους.

Αυτή την εποχή, ενισχύθηκε και διαμορφώθηκε ο ελληνιστικός θεσμός "Κοινό των Κυπρίων". Στο εξής, το «Κοινό» αποτελούσε μια παγκύπρια θρησκευτική οργάνωση, η οποία αναλάμβανε την πραγματοποίηση και το σχεδιασμό των εκδηλώσεων λατρείας της Αφροδίτης και των θεών του ρωμαίου αυτοκράτορα. Επίσης, είχε την ευθύνη για απόδοση τιμών στους ευεργέτες του τελευταίου, λόγου χάρη σε αυτοκράτορες, διοικητές. Ταυτόχρονα, το «Κοινό» απέκτησε και οικονομική δράση αναλαμβάνοντας την κοπή χάλκινων νομισμάτων. Αξίζει να υπογραμμιστεί πως η κοπή τόσο των ασημένιων όσο και των χρυσών νομισμάτων συγκαταλεγόταν στις αρμοδιότητες του ρωμαϊκού κράτους.

Η πολιτιστική άνθιση της εποχής μαρτυριέται από τα σημαντικά θέατρα, στάδια, αγορές και ναοί. Τα προαναφερόμενα έργα, σε συνδυασμό με τα πολυτελή ιδιωτικά σπίτια καταδεικνύουν την οικονομική ευρωστία κυρίως της άρχουσας τάξης.

Συγκεκριμένα, έχουν οικοδομηθεί τα θέατρα της Σαλαμίνας, των Σόλων και του Κουρίου, τα οποία φιλοξενούσαν γιορτές, δραματικούς αγώνες και θηριομαχίες. Παράλληλα, έχουν εντοπιστεί στάδια τόσο στο Κούριο όσο και στη Σαλαμίνα, στα οποία λάμβαναν χώρα αγώνες στίβου, λόγου χάρη ακοντίου και δισκοβολίας.

Επίσης, έχουν ανεβρεθεί ναοί, εκ των οποίων μερικοί είναι αφιερωμένοι στο θεό της ιατρικής Ασκληπιό, γνωστοί ως Ασκληπιεία. Πιθανότατα, τα Ασκληπιεία λειτουργούσαν και ως θεραπευτήρια, γεγονός που παραπέμπει και στην ενασχόληση με την ιατρική επιστήμη στην Κύπρο. Η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως αγορές, οι οποίες λειτουργούσαν στις μεγάλες πόλεις ως χώροι συνάθροισης των πολιτών για ανταλλαγή απόψεων αλλά και ως εμπορικά κέντρα.

Τέλος, οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν ιδιωτικές οικίες, οι οποίες αποτελούνταν από πολλά δωμάτια, όπως λουτρά, τραπεζαρία, χώρους υποδοχής, αλλά και μια κεντρική αυλή. Μερικές απ’ αυτές είναι η «οικία του Ευστολίου» στο Κούριο και «η οικία του Ορφέα» στην Πάφο. Εντύπωση προκαλούν οι ψηφιδωτές παραστάσεις που κοσμούν τις προαναφερόμενες οικίες.

Πηγές:
Ιστορία της Κύπρου, Από τη Νεολιθική μέχρι και τη Ρωμαϊκή Εποχή, Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων, Λευκωσία 2001
Ιστορία της Κύπρου για το Γυμνάσιο, Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων, Λευκωσία 1994


Τυπώστε Αρχή Σελίδας Ταχυδρομήστε
Designed & Developed by NETinfo Services Ltd.
No images, text or other material whatsoever from this website may be copied, published, re-produced or otherwise used
without the written permission of NETinfo Services Ltd.